ევროკომისია უკრაინის თავის დაცულ სატელიტურ საკომუნიკაციო სისტემაში, Govsatcom-ში, ჩართვას გეგმავს მას შემდეგ, რაც სისტემას კომერციული სიმძლავრეები დაემატება. ამის შესახებ ევროკომისიის წარმომადგენელმა თომას რენიემ ბრიუსელში გამართულ ბრიფინგზე განაცხადა და დააზუსტა, რომ უკრაინის ჩართვა შესაძლოა 2027 წლის დასაწყისში მოხდეს. მისი თქმით, პროგრამა ევროკავშირის სახელმწიფოების არსებულ სატელიტურ სიმძლავრეებს აერთიანებს და ამ რესურსებს შეუძლია უკრაინას რუსეთის მიმდინარე ომის პირობებში ხარისხიანი კავშირის შენარჩუნებაში დაეხმაროს.
Govsatcom-ის სისტემა 2026 წლის იანვარში ამოქმედდა და ევროკავშირის წევრ ქვეყნებს დაცული კომუნიკაციებით უზრუნველყოფს, განმარტავს ფრანგული გამოცემა Le Monde. პუბლიკაციაში აღნიშნულია, რომ პროგრამის გაფართოება აუცილებელი მომსახურებების უზრუნველყოფას შესაძლებელს გახდის ევროპული სატელიტური დაჯგუფების, IRIS-ის, სრულფასოვან ამოქმედებამდე. ეს დაჯგუფება 300-ზე მეტი თანამგზავრისგან შედგება.
რენიეს თქმით, 2029 წლისთვის სისტემამ უნდა უზრუნველყოს როგორც საბაზისო კავშირი, ისე სამხედრო საჭიროებებისთვის განკუთვნილი მომსახურებები. თუმცა მან ევროპის შესაძლებლობები პირდაპირ არ შეადარა Starlink-ის სერვისის მიმართულებას, Starshield-ს, რომელსაც ამჟამად უკრაინის შეიარაღებული ძალები იყენებენ.
თავის მხრივ, დანიის პრემიერ-მინისტრმა მეტე ფრედერიკსენმა 15 ოქტომბერს განაცხადა, რომ თუ აშშ-ს ევროპისა და ნატოს დაცვა სურს, მან უკრაინისთვის ამერიკული სისტემა Starlink-ის ხელმისაწვდომობა უნდა შეინარჩუნოს.
ბოლო დღეებში უკრაინას Starshield-თან დაკავშირებული პრობლემები შეექმნა
კიევზე რუსეთის ბოლო თავდასხმების დროს უკრაინის ხელისუფლებამ განაცხადა, რომ აშშ-ისგან ბალისტიკური რაკეტების შესახებ მონაცემები კვლავ ვერ მიიღო. ამასთან, საუბარი იყო Starshield-ის მუშაობის შეზღუდვაზეც. „ამას შესაძლო შემდგომი შემზღუდავი ზომების სიგნალად განვიხილავთ“, — განუცხადა DW-ს უკრაინის მაღალი თანამდებობის პირმა ანონიმურობის პირობით.
შეფერხებები კიევსა და ვაშინგტონს შორის ურთიერთობების დაძაბვის ფონზე მოხდა. მანამდე აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა თავისი უკრაინელი კოლეგა ვოლოდიმირ ზელენსკი დაადანაშაულა იმაში, რომ უკრაინამ თეთრი სახლის თხოვნები უგულებელყო და რუსეთის ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებზე დარტყმებს განაგრძობს. თავის მხრივ, კომპანია SpaceX-ის მფლობელმა ილონ მასკმა განაცხადა, რომ Starshield-ის სიჩქარის შეზღუდვას აშშ-ის არმია ადგენს და არა უშუალოდ მისი კომპანია.
მასკის განცხადება პასუხი იყო უკრაინის თავდაცვის ყოფილი მინისტრის, მიხაილო ფედოროვის კომენტარზე, რომელიც უკრაინული უპილოტო საფრენი აპარატების Starlink-ის ქსელთან კავშირის ეტაპობრივ აღდგენას ეხებოდა. ფედოროვის ყოფილი მრჩევლის, სერჰი სტერნენკოს თქმით, 14 ოქტომბრის ღამეს Starlink-ის ინტერნეტი მუშაობას წყვეტდა, როდესაც უპილოტო აპარატის სიჩქარე 60–70 კმ/სთ-ს აღწევდა, ნაცვლად მანამდე მოქმედი 160 კმ/სთ-იანი ზღვრისა. შეზღუდვები, უპირველეს ყოვლისა, Starshield-ს შეეხო.
უკრაინის თავდაცვის ძალების ანგარიშების თანახმად, 15 ოქტომბერს, დღის განმავლობაში, Starshield-ის ტერმინალების მუშაობა „საველე პირობებში აღდგა და გრძელდება“. უწყებაში დასძინეს, რომ წინა დღეს დაფიქსირებული შეზღუდვების მიზეზებისა და გარემოებების დასადგენად პარტნიორებთან თანამშრომლობა გრძელდება.