ჰორმუზის სრუტის რაიონში სამ ტანკერზე ირანის თავდასხმების შემდეგ აშშ-მა თეირანის წინააღმდეგ ნავთობის სანქციები აღადგინა, რომლებიც დაახლოებით ორი კვირის წინ გააუქმა. სამშაბათს, 7 ივლისს, აშშ-ის ფინანსთა სამინისტროს უცხოური აქტივების კონტროლის სამმართველომ — OFAC-მა — ვაშინგტონში გააუქმა ადრე გაცემული დროებითი ლიცენზია ირანული ნედლი ნავთობით ვაჭრობაზე, ნათქვამია მის ოფიციალურ ვებგვერდზე.
ირანულ ნავთობზე სანქციების დროებითი გაუქმება იყო ერთ-ერთი მთავარი ელემენტი ჩარჩო შეთანხმებისა, რომელსაც ივნისის შუა რიცხვებში ხელი მოაწერეს ირანმა და აშშ-მა — ქვეყნებმა, რომლებიც თებერვლის ბოლოდან სამხედრო კონფლიქტის მდგომარეობაში იმყოფებიან. ამასთან, ვაშინგტონში ხაზს უსვამენ, რომ სანქციების შემსუბუქება მთლიანად ირანის ხელისუფლების ქმედებებზეა დამოკიდებული. თეირანი სარგებელს მიიღებს მხოლოდ „სათანადო ქცევის“ შემთხვევაში, — AFP ამერიკული ადმინისტრაციის წარმომადგენლის სიტყვებს ციტირებს.
აშშ-მა ირანზე ახალი დარტყმები განახორციელა
ამავდროულად, აშშ-მა ირანის ხელისუფლება ჰორმუზის სრუტეში ტანკერებზე „სრულიად მიუღებელ“ თავდასხმებში დაადანაშაულა. „ირანის მიერ გამოვლენილი აგრესია უსაფუძვლო, სახიფათო იყო და ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმის აშკარა დარღვევას წარმოადგენდა“, — განაცხადა აშშ-ის ცენტრალურმა სარდლობამ — CENTCOM-მა. გარდა ამისა, ვრცელდება ინფორმაცია, რომ აშშ-ის არმიამ ირანზე ახალი „მასირებული დარტყმები განახორციელა მისთვის სერიოზული ზიანის მიყენების მიზნით“.
დიდი ბრიტანეთის საზღვაო ძალებთან არსებული საზღვაო სავაჭრო გადაზიდვების კოორდინაციის ცენტრის — UKMTO-ის — მონაცემებით, ერთი ტანკერი დრონით იქნა დაზიანებული და მსუბუქი დაზიანებები მიიღო. თითქმის ამავდროულად ცენტრმა კიდევ ერთი ინციდენტის შესახებაც გაავრცელა ინფორმაცია: სერიოზულად დაზიანდა თხევადი გაზის გადასაზიდი კატარული ტანკერი Al-Rekajat, რომელიც, ეკიპაჟის თქმით, „უცნობმა ჭურვმა“ დააზიანა. ირანის მიერ დაზიანებული მესამე გემის შესახებ კონკრეტული ინფორმაცია არ არსებობს.
დროებითი ლიცენზია ირანულ ნავთობზე
ივნისის ბოლოს აშშ-ის ფინანსთა სამინისტრომ გასცა 60-დღიანი დროებითი გენერალური ლიცენზია, რომელიც ირანული ნავთობის მოპოვებას, მიწოდებასა და გაყიდვას უშვებდა. ვაშინგტონისა და თეირანის წარმომადგენლებს შორის შვეიცარიის ბიურგენშტოკში გამართული მოლაპარაკებების დასრულების შემდეგ გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ლიცენზია 2026 წლის 21 აგვისტომდე იმოქმედებდა და აშშ-ში ირანული ნავთობის, ნავთობქიმიური პროდუქციისა და ნავთობპროდუქტების იმპორტს დაუშვებდა, თუ ასეთი ოპერაციები მათ გაყიდვას, მიწოდებას ან გადმოტვირთვას უკავშირდებოდა.
ნებართვა ვრცელდებოდა იმ გემებთან დაკავშირებულ ოპერაციებზეც, რომლებიც აშშ-ის სანქციების ქვეშ იმყოფებიან, თუმცა არ ვრცელდებოდა ჩრდილოეთ კორეის, კუბისა და რუსეთის მიერ ოკუპირებული უკრაინის ტერიტორიებიდან პირების მონაწილეობით განხორციელებულ ოპერაციებზე. ასევე, ეს ნებართვა სხვა მოქმედ შეზღუდვებს არ აუქმებდა. თავის მხრივ, ირანმა ვალდებულება აიღო, უზრუნველეყო ჰორმუზის სრუტეში თავისუფალი და ღია ტრანზიტი და ქვეყანაში ატომური ენერგიის საერთაშორისო სააგენტოს — IAEA-ის — ინსპექტორები დაეშვა, აცხადებდნენ ვაშინგტონში.
