რუსეთის ექვსი უმსხვილესი ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნიდან, რომლებიც დიზელის საწვავს აწარმოებენ, სამმა სექტემბერში უკრაინული დრონების დარტყმებით მიყენებული ზიანის გამო წარმოება მნიშვნელოვნად შეამცირა ან მთლიანად შეაჩერა. ამის შესახებ სამშაბათს, 15 სექტემბერს, საწვავის ბაზრის მონაწილეთა მონაცემებზე დაყრდნობით სააგენტო Reuters წერს.
ჟურნალისტების წყაროების თქმით, ამ ექვს ქარხანაზე რუსეთის დიზელის საწვავის წარმოების დაახლოებით ნახევარი მოდის. ერთ-ერთი მათგანი — ლენინგრადის ოლქში მდებარე „კინეფის“ ნავთობგადამამუშავებელი ქარხანა — მთლიანად გაჩერებულია, აცხადებენ Reuters-ის წყაროები. კიდევ ორი — „ლუკოილ-ვოლგოგრადნეფტეპერერაბოტკა“ და „ლუკოილ-ნიჟეგოროდნეფტეორგსინთეზი“ — ნომინალური სიმძლავრის დაახლოებით მეოთხედით მუშაობს.
კვირას თავდასხმა განხორციელდა ნიჟნეკამსკის ნავთობგადამამუშავებელ ქარხანაზეც, თუმცა მისი შედეგების მასშტაბის შეფასება ჯერჯერობით შეუძლებელია, წერს სააგენტო.
რუსეთის ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებზე საშუალოდ ყოველ სამ დღეში ერთხელ ხორციელდება თავდასხმა
პარიზში დაფუძნებული საერთაშორისო ენერგეტიკული სააგენტოს (IEA) მონაცემებით, 2026 წლის პირველი რვა თვის განმავლობაში რუსულ ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებზე საშუალოდ ყოველ სამ დღეში ერთხელ ხორციელდებოდა დარტყმა.
Reuters, ტრეიდერების შეფასებებზე დაყრდნობით, წერს, რომ ივნისში, ჯერ კიდევ რუსული დიზელის ექსპორტზე შეზღუდვების დაწესებამდე, მისი ექსპორტის მოცულობა ერთ მილიონ მეტრულ ტონაზე ნაკლები იყო. ერთი წლით ადრე, როდესაც ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნები ჩვეულ რეჟიმში მუშაობდნენ, დიზელის ექსპორტი თვეში დაახლოებით 2,5 მილიონ ტონას შეადგენდა.
საუბარი რუსეთ-უკრაინის ომში ენერგეტიკულ ზავზე
13 სექტემბერს აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ დიზელის გლობალური დეფიციტი გამოწვეულია არა მისი ქვეყნის ირანის წინააღმდეგ ომით, არამედ „იმით, რაც რუსეთსა და უკრაინას შორის ხდება“. ამასთან, მან უკრაინის პრეზიდენტ ვოლოდიმირ ზელენსკის მოუწოდა, შეწყვიტოს რუსეთის დიზელის ინფრასტრუქტურაზე დარტყმები.
მეორე დღეს ტრამპმა Truth Social-ში დაწერა, რომ მოსკოვი და კიევი შეთანხმდნენ, ერთმანეთის ენერგეტიკულ ინფრასტრუქტურაზე დარტყმები შეწყვიტონ, და დიზელის გაძვირება კვლავ უკრაინის ომს დაუკავშირა.
ვოლოდიმირ ზელენსკიმ საღამოს ვიდეომიმართვაში გამოთქვა მზადყოფნა, დათანხმდეს აშშ-ის მიერ შეთავაზებულ ენერგეტიკულ ზავს იმ პირობით, რომ პარტნიორები „მზად იქნებიან უზრუნველყონ რუსეთის რეალური განზრახვა, არ დაარტყას ჩვენს ელექტროენერგეტიკას, სხვა ენერგეტიკულ ობიექტებს, კრიტიკულ ინფრასტრუქტურასა და სურსათის მიწოდებას“.
ამასთან, მან დასძინა: „უკრაინა დარწმუნებული არ არის, რომ რუსეთს საერთოდ სურს რომელიმე შეთანხმების დაცვა“.
რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმირ პუტინის პრესმდივანმა დმიტრი პესკოვმა რუსეთსა და უკრაინას შორის ენერგეტიკული ზავის იდეას „ძალიან კარგი იდეა“ უწოდა და განაცხადა, რომ კრემლი „ამერიკელებთან კონტაქტზეა“.
ამავე დროს, მისი თქმით, მხოლოდ რუსული ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნების მუშაობა ვერ გადაჭრის მსოფლიოში დიზელის დეფიციტის პრობლემას. პესკოვის აზრით, ამისთვის საჭიროა რუსული ნავთობპროდუქტების მსოფლიო ბაზრებზე დაშვება, მათი უსაფრთხო საზღვაო გადაზიდვის უზრუნველყოფა და სანქციების გაუქმება.
რუსეთისა და უკრაინის ღამის დარტყმები
15 სექტემბრის ღამეს რუსეთმა და უკრაინამ ერთმანეთის ენერგეტიკულ ინფრასტრუქტურაზე დარტყმები გაცვალეს.
რუსეთის შეიარაღებულმა ძალებმა კიევში ბენზინგასამართ სადგურებსა და სასაწყობე შენობებს დაარტყეს, რის შედეგადაც ადამიანები დაშავდნენ.
უკრაინის შეიარაღებულმა ძალებმა კი სიზრანის ნავთობგადამამუშავებელ ქარხანას შეუტიეს, იუწყება უკრაინული მონიტორინგის არხი Exilenova+. დაღუპულები არ არიან.