უკრაინას ასობით რაკეტა სჭირდება Patriot-ის საჰაერო თავდაცვის სისტემებისთვის, რათა თავი დაიცვას რუსეთის თავდასხმებისგან, რომლებიც, სავარაუდოდ, ზამთარში კიდევ უფრო გაძლიერდება. თუმცა ამ რაკეტების შესაძლო წარმოება უკრაინაში ჯერ კიდევ შორეული პერსპექტივაა, აშშ-დან მიწოდება ირანში მიმდინარე ომის გამო გართულებულია, ხოლო კიევის ევროპელ მოკავშირეებს აღარ აქვთ იმდენი რაკეტა, რომ უკრაინას საკუთარი თავდაცვისუნარიანობის დაზიანების გარეშე გადასცენ. ამის შესახებ ორშაბათს, 10 აგვისტოს, Politico წერს.
გასულ კვირას უკრაინის ყოფილმა თავდაცვის მინისტრმა მიხაილო ფედოროვმა Patriot-ის კომპლექსებისთვის რაკეტების დეფიციტი ქვეყნის ერთ-ერთ მთავარ პრობლემად დაასახელა.
„ბოლო თვეებში რუსეთი ერთ თვეში, ზოგჯერ კი ერთ კვირაშიც კი უფრო მეტ რაკეტას უშვებს, ვიდრე ჩვენ გარკვეული პერიოდის განმავლობაში ვიღებთ. სწორედ ეს არის დიდი პრობლემა — ამ რაკეტების წარმოების ტემპი საჭიროებებს ვერ ეწევა. არსებობს კიდევ რამდენიმე წყარო — ევროპული საწყობები, ანუ ევროპული ქვეყნების მარაგები. მაგრამ იქ შეიძლება იყოს 5 რაკეტა, 10 რაკეტა. თუ სადმე 50-ზე მეტი რაკეტაა, ეს უკვე რაღაც წარმოუდგენელია“, — ფედოროვის განცხადებას უკრაინული საინფორმაციო პორტალი Novyny.LIVE ციტირებდა.
Politico-ს თანახმად, დეფიციტი პირველ რიგში Patriot PAC-3 და PAC-2 ტიპის რაკეტებს ეხება. გამოცემა მათ „ერთ-ერთ იმ მცირერიცხოვან ეფექტიან საშუალებად“ მოიხსენიებს, რომლითაც უკრაინას სწრაფი რუსული ბალისტიკური რაკეტებისგან თავდაცვა შეუძლია.
გერმანიის სამხედრო დახმარება უკრაინას
გერმანიამ, რომელიც უკრაინის სამხედრო დახმარების ერთ-ერთი მთავარი მიმწოდებელია, კიევს უკვე გადასცა Patriot-ის რამდენიმე საჰაერო თავდაცვის სისტემა და მათთვის განკუთვნილი რაკეტები, — იხსენებს Politico.
თუმცა ახლა ბერლინს უწევს „ოქროს შუალედის მოძებნა კიევის მზარდ გადაუდებელ საჭიროებებსა და საკუთარ საწყობებში დარჩენილ მინიმალურ მარაგებს შორის, რომლებიც გერმანიის თავდაცვისა და NATO-ს მოთხოვნების შესასრულებლად არის საჭირო“, — წერენ სტატიის ავტორები.
„სხვა ევროპული ქვეყნებიც ფიქრობენ, შეინარჩუნონ რაკეტა-გადამჭერები საკუთარი საჭიროებისთვის თუ გადასცენ უკრაინას“, — აღნიშნულია პუბლიკაციაში.
„ამ მიმართულებით უკვე ჩვენს შესაძლებლობების ზღვარს ვუახლოვდებით“, — ციტირებს გამოცემა გერმანიის თავდაცვის სამინისტროს მაღალჩინოსანს, ბრიგადის გენერალ იურგენ შრიოდლს, რომელმაც ეს განცხადება ბერლინში, ივლისში ანკარაში გამართული NATO-ს სამიტის შემდეგ გააკეთა.
„ჩვენ საკუთარი თავდაცვაც უნდა უზრუნველვყოთ“, — განაცხადა მან.
თავის მხრივ, ნორვეგიის თავდაცვის მინისტრმა ტორე სანდვიკმა აღნიშნა, რომ უკრაინის Patriot-ის რაკეტებით უზრუნველყოფაში მონაწილეობა „ყველა ევროპულმა ქვეყანამ“ უნდა მიიღოს.
Politico-ს შეფასებით, ეს განცხადება პირველ რიგში იმ ქვეყნებს ეხებოდა, რომლებსაც Patriot-ის რაკეტების მარაგები აქვთ — მათ შორის პოლონეთს, ესპანეთსა და საბერძნეთს.
ტრამპი უკრაინაში Patriot-ის რაკეტების წარმოების ლიცენზიაზე
Patriot PAC-3-ის რაკეტების უმეტესობა შეერთებულ შტატებში იწარმოება. შესაბამისად, მათი გაყიდვისა და წარმოებასთან დაკავშირებული ნებისმიერი შეთანხმების შესახებ გადაწყვეტილებას თეთრი სახლი იღებს.
ანკარაში გამართულ NATO-ს სამიტზე აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ ვაშინგტონი კიევს Patriot-ის საჰაერო და სარაკეტო თავდაცვის სისტემებისთვის რაკეტა-გადამჭერების წარმოების ლიცენზიას გადასცემდა.
თუმცა მოგვიანებით NATO-ში აშშ-ის ელჩმა მეთიუ უიტაკერმა Fox Business-ის ეთერში განაცხადა, რომ გრძელვადიანი საწარმოო შეთანხმება ზამთრამდე ვერ გაფორმდება, ხოლო უკრაინაში პირველი რაკეტების წარმოებას კიდევ უფრო მეტი დრო დასჭირდება.
თავად ტრამპმა კი გასულ კვირას განაცხადა, რომ უკრაინისთვის Patriot-ის რაკეტების წარმოების ლიცენზიის გადაცემა ჯერ გადაწყვეტილი საკითხი არ არის და ამ თემაზე მოლაპარაკებები კვლავ მიმდინარეობს.
6 აგვისტოს, როდესაც მას სთხოვეს კომენტარი გაეკეთებინა უკრაინის პრეზიდენტ ვოლოდიმირ ზელენსკის მოწოდებაზე, უკრაინისთვის მეტი რაკეტის მიწოდების შესახებ, ტრამპმა უპასუხა:
„რაკეტები ჩვენ თვითონაც გვჭირდება“.
სავარაუდოდ, ის გულისხმობდა ირანში მიმდინარე ომის გამო აშშ-ის Patriot-ის რაკეტებზე გაზრდილ საჭიროებას.
ამ საკითხზე საუბრისას ავსტრიელმა სამხედრო ექსპერტმა, ავსტრიის შეიარაღებული ძალების ეროვნული თავდაცვის აკადემიის დოცენტმა გუსტავ გრესელმა DW-სთან ინტერვიუში ეჭვი გამოთქვა, რომ უკრაინა ახლო მომავალში Patriot-ის წარმოების ლიცენზიას მიიღებს.
„ვფიქრობ, უკრაინა თავიდან ზედმეტად ოპტიმისტურად იყო განწყობილი. ლიცენზიის საკითხი ფაქტობრივად დღის წესრიგიდან მოხსნილია. საუკეთესო შემთხვევაში, 4-5 წელიწადში უკრაინა PAC-2 ტიპის რაკეტების წარმოების ლიცენზიას მიიღებს — ისე, როგორც გერმანიამ“, — განაცხადა გრესელმა.